E taku te Burabeti ae Otea nakoia Iteraera: Katauraoi ami taeka, okira Iawe, ao butia kabaraan ami bure ni kabane ao butimaea te nano ae e raoiroi. Otea 14: 3. Ti a tuanga Atuara ae Iawe ba E na anai ara karea nakoina ake karea ni kabuokaki ao man katauira ba ti na anganna nanora ni koaua ba ara karea. E kauringira naba te Tia Koroboki are e kaeka nakon Iesu ba ti bon riai n tangira te Uea ae Atuara n ti ngaia ma nanora ni kabanea ao ana iango ni kabanea ao korakorana ni kabanea, ao e na tangira raona n ai aron tangirana i boni irouna.

N te tai n rairannano aio ti bia bane ni kona ni manga kaiokaki ma Atuara n te nano ae e koaua, te tangira ae e kororaoi ao te iango ae moan te raoiroi. Korakorara bon ana bai n tangira te Atua nakoira ngaia are ti bia kona n manga kaokia nakoina ma te kantaninga ba e na bon manga kabanea arona ma tamaroana ibukira. E koaua ae n tain te Karemo ao ti riai ni karaurau n iangoa aron rikirakera inanon ana raoiroi te Atua ba ti aonga ni kona n kekerakea aron te maeu ae e tabu ao mani kona ni katotonga ara Uea ae e tabu man roairoi.

Ngkana ti karekea te kaiokaki ma ara Uea ao ti nakoina n te benetenia are ti kaota iai raraomara ibukin ara bure man motiki nanora ba ti na manga bon aki manga okiri bure aikai. Ma ai kamira ti manga bon bure naba ke ti manga bon okiri naba. Ma e raoiroi te Uea ao e anganira ana taeka ni karaunano ae moan te raoiroi. Iroun te Burabeti ae Otea makorona 14 ao kibuna ae 5 ao iroun naba te Burabeti ae Ieremia 3:22 e tuangira Atua ba E na kaokira nakoina, E na tangirira ma nanona ni koaua ao E na anganira te kakaonimaki ba e a toki unna.

Ti bia bane n ongo ana taeka aio ao man okiria ma te nano n tangira ni koaua.

Kam na mauri tariu ao maneu n ana tangira te Uea,

N te bong aei ao I kan tiba rongorongon te Santa ae Korete are e ingoanaki iroun te Santo are Nikora. Aran raoi te Santa aio bon Nikorete ma a kakauarerekea arana ana karo nakon Korete man uarerekena. E bungiaki n te ririki 1830 Santa Korete n abana are Itare. N uarereken te Santa aio ao e bon babaka nanona n rongorngon Santo Baraniko mai Atiti. Ea bon kaman maeuakina te maeu n tatataro Santa Korete ao a rangi n bubuokia ana karo ni kaunga nakon te maeu aei.

Ngke e koro tebui ma itua ana ririki te Santa ao a motirawa ana karo ni kauoman. E tiku n tararuaki maeun te ataeinaine aio n ana tabo n makuri tamana n te kawa n aro teuana i bon i abana. E bubuti katean ana auti ae e uarereke irarikin te tabo are e maeka iai n uakaan ma te umantabu ike e a bon kababanea ana tai iai n tatataro. Ibukin maeuna ae aron aio ao a bati aomata ake a noria ba iai te wanawana irouna ni kona n anga iaongo ma reirei aika a raraoi ao e bati kakawarana irouia aomata ibukin aio. A onimakina ana reirei aomata kioina ba a ataia ae e maeka ni kaan ma te Uea. E bon kakaota te akoi nakoia aomata ake a roko ni kakaea buokaia n aia kanganga ke baai riki tabeua. NI katoa te tai ae e roko kawarana irouia aomata ibukin kakaean buokaia irouna e bon butimaia ma te uki n nano ao te aakoi ao ngkana a kitanna aomata e bae ni kawara te Eukari man butia Iesu buokaia aomata akekei riki ibukin karekean te rau irouia man aia kanganga.

N te taina ao e kaoti nakoina Santo Baraniko mai Atiti. E tuangnga Santo Baraniko ba e na karaoiroa riki aron te botaki are e iriiria are bon ana botaki Santo Baraniko aika kaaina aine (Tiina) are a aranaki ba 'Poor Clares'. A aranaki imwin neire e katea te botaki aio ae bon te Santa naba, arana bon Santa Kirara, Neie Santa Kirara bon ngaia naba temanna ae e rangi n tatangira aron maeun Santo Baraniko mai Atiti. A maeu Tiina aikai inanon te kananoanga ba a katotonga maeun Santo Baraniko.

Iai te kamimi iroun Santa Korete ba e ata te tai are e na mate iai ao te tabo naba are e na mate iai. E mate n aia tabo Tiina teuana n te tabo ae arana Flanders n te ririki 1447. Bon onobui ma itua ana ririki ngke e mate. E katabuaki ba te Santa iroun Pope Pius VI n te ririki 1807.

Ti a tataro: Santo Korete, ko kaonrakeaki n ana baintangira te Atua ae te wanawana ni kona n kakauongo nakoia aomata ao man kairia nakon te kabanea n raoiroi. Buokira n tataro ibukira ba ti na kona naba ngaira n anganaki te wanawana anne ba ti aonga naba ni kona ni katotoonga arom n tatauraoi ni buokia raora ao mani kairianaba inanon te raoiroi.

Ai kangangara koraki aikai man rawa iroun Iesu ao ngaira tera arora. A taku ba bon ibukina ae bon kain abaia ao a rangi nikina raoi. Ma e koaua ae a bon rangi ni kina raoi Iesu?

Kanga a tang nanora irouia riki ngkai ngaira ti kan iriira Iesu n ara kekeiaki ao ti bon taetae n taai tabetai ba ngke arona ba ti mena irarikin Iesu n te tai arei ao tao ti na bon kan iriiria naba ke tao ti na kanga?

Akea ba ngkai I ongora rongorongon Naaman te rebera are e tuangaki ba e na nako n tebo itua te tai inanon te karanga ba e aonga n itiaki man aorakina ao e a rangi ni kiuriati nanou ibukin te namba ae itua! Ba tera te namba aio? e rangi ni bati atongana ba bon te namba ae iai nanona iroun te Uea ae moan te tikiraoi. Ngkai I iangoa te namba aio ao I uringa ana titiraki Santo Betero nakon Iesu ngke e kangai: "Te Uea, ngkana e okioki tariu ni bure nakoiu, ao iraua au tai ni kabara ana Bure? Tao itua?" Tao e bon bae n tia naba ni wareka karakinan Naaman Santo Betero ke? riki ngkai e kabongana te namba ae itua? Ti a ataia naba ba e karaoa ana kariki bai te Atua inanon itua te bong ao a bati riki taai ake e kaotaki iai te namba ae itua n te Baibara. I aki raraoma iai ba bon te namba ae kakawaki ao man kaota te raoiroi.

Ti bia bane n bubuti inanon te Karemo aio ae bon te tai n raira n nano ba ti na kona ni manga bane n kaitiakira ao man kaiokira ma te Atua itua te tai ba ti aonga ni kona ni katoonga te manga uti ma Iesu n te Bakate ae imwaira.

Kam na bane ni kabaia inanon te tai aio, tariu ao maneu.

Butimaean Kristo.
N te wareboki n te Ewangkerio mairoun St. Ruka 4: 24 – 30 n te bong aei ao ti kaongoraeaki iai aron matoatoan nanoia ma rawaia kain Natareta, are bon kain ana kawa are e rikirake iai Iesu irouia ana karo aika Maria ma Iotebwa ni kakoaua Iesu ba natin te Atua ngaia ae roko ba e na kamaiuia kain aonnaba. N tokin te karaki ao e oti nanoia ba a kani kataia ni butua nako Iesu ba e aonga nib aka n te katati man kabuanibai ke ni mate.
Ni kananoakin te rongorongo aei irou, ao I kan tiba nanou ae onrake n te riba ma te kaubai ae bati n te kamoamoa ma te karietata ma te aro n aki kakoaua ae bati ibukin ana katabetabe te maiu aika ngaai aika a karikai ba ai aron nanoia kain Natareta are aki kina Iesu ae boni kain aia kawa are e rikirake man ikawairake ibuakoia n aia kawa ae Natareta.
Ai kaanraa te Eukari n te umantabu irarikiu n te bong are e memena iai Iesu n taai nako man rang ingainga ni kan kawarai man tuangai ba nna kauka nanou mani kakoauaa ba e kani maeka irou man tiku irou n anganai te maiu ae onraken te maiu ae te karatia ma taian kabaia aika aki kona n mka man rai man mamauna?.
I bia riki ba Naaman are e oki ni katituaraoa Iesu ibukin kamaiuakina man aorakina ae te rebera ke te aine are e kauka ana mataroa n angan Eritai te burawa ao te baa, are e angan te aine ae kainnano aei n noran nanona ae aki taraa kainnanona ma kakawana ibuakon te baki ma te rongo, ma e kukurei ni kan angan Eritai kanana maibuakon kanana ae aki tau ba e na maiu.
A bon maiti au tai ngai ma ngkoe tariu ao maneu aika ti a tia iai riki ba ai aroia aomata aika tao a bon nora Iesu man kan nakoina ma aki rangin uki nanora ibukin kaubain nanora aika a ribaba iai nnen Iesu inanora ni kawariira ba e na anganira te maiu ao te kabaia ae akea tokina n taai nako.
Au tataro ngai ma ngkoe tariu ao maneu ba ti nanona te nano are nanon te aine n Tarebata ao te nano are nanon Naaman are te rebera ae kamaiuaki ba ti aonga n anganaki te maiu ae akea tokina ma te kabaia ae aki totoki, ao te kamaiuaki man reberan nanora aika a kaorakira man tutukira man karaoakin nanon te UEA ni maiura aio ni kan ririmuina n te bong ae koraki.
E bia riki te tai ni karemo aei, ba manga te tai ni kona ni kanakoa te nano ae aki botau ma nanon te Uea n te tai aei, ke ni manga kekeiaki man ara bure aika a maiti aika e kan anai mairoura te UEA man onea muina n te nano n rairannano ae kani karekea te raira n nano n onimakina Iesu ae e maeka irariku ao inanou ngai ma ngkoe tariu ao maneu ba e kawa Iesu ni kebutuaki nako mani nnena are bon nanou ma ngkoe tariu ma maneu are e kan mamaeka iai n te bong ae koraki.
E bia riki te tai ni karemo aei ba manga ara tai ni kekeiakin nanora ba ti na aki riki ba ai aroia kain Natareta ake aki kakouaa Iesu ae boni maeka ma ngaiia n uakaan ba a kamoamoa man rawa ao aki kan kakoaua. 'Anai baika a bobuaka ma nanom te Uea mai nanou ao kabarai au bure ni kabane man butimaea nanou ni manga kaboua n te raira nnano ni koaua inanon te tai ni karemo aei. Ko raba Iesu ao ko na neboaki n tai nako inanou ao bon tii ngkoe au onimaki ao au kantaninga ni kabane'

 

Iai b'aai aika uoua aika I kan tataro ibukina imwin warekan tenaan Wareboki ibukin te bong aio-teuana te Karatia n oota n aron ana tangira ma ana iango te Atua ae Tamara ba are E bon aki iango n arora n iango, a bon kaokoro ana katei ma ara katei (Itaia 55:8) ao te ka uoua bon te Karatia mai irouna ngaia ae Tamara ae te Atua ba ti na kona n kororaoi n te raoiroi, n ai arona ba moanibaan te raoiroi ngaia (Mataio 5:48).

Ti bon rangi ni kona n noorira iroun te nati are e ongotaeka ba anne aron ara ongotaeka nakoia ara karo. Ngkana ti namakina te ongotaeka inanon tabeua te aoa ao ti a tarataraia naba tarira ma manera ake a aorioria man rawa n kan ongotaeka irouia ara karo. E waekoa ara kabotaeka man un ni kangai "ai ngangai naba?" ke e kangai "ko a kakaboa naba ana bai neienne ao ngai ko aki ma ko ti kan kakamakurai n taai nako..." Ti a bon tia naba n ongoongo ae e kangai; " e rangi ni kabane mane teuanne ao e bon nako ni kakabanea ana mane ibukin tiautinakia tabeman..." E a kakab'araaki naba ana bure man iriiraki nanona!

Aei aron Tamara are i Karawa, e tatauraoi ni kakabarai ara bure e ngae ngke...

Te tia tiritiri ae e aranaki ba te (terrorist) a na tera ara iango ngkana e roko te Atua n tei iaon te aba n te tabo are a rawata aika a mate iaona imwin ana makuri te tia tiritiri aei ao man noria ba e a kaotinakoaki man te karabuuti man nakon te Atua ni kangai 'Tamau, kabarai au bure ba I a aki manga oki" ao e ienikuri te Atua nakoina man inga ma ngaia ao e tuanga ba a bara ana bure ao man tanrikaaki nakoia uake a mate aia koraki n ana makuri te aomata aei man taku " Tera ae kam tei iai kawaekoa ti a boa te 'party' ao tuangiia kain aonnaba ni bane ba a na irira man  kukurei naba. A na tera ami iango?        

Ngkana ti ongo nanon ana tangira ma ana katei Atuara ao a na bon rau nanora. Ti na kukurei n ongo ba iai ae e okira man raira nanona nakon te raoiroi, ti na mamaie man kimareirei n ira te kaiokaki ae moan baan te karokonano. Ma ngkana ti tuai ni butimaea ana Karatia te Atua ao ni kataua ba e na kaonrakeira iai bon ngaia ae ti na tabara man bon ngure naba n aron Atuara ni kan karekerekea ma te tia bure n aron te 'terrorist' aio.

Nakomai te Tamnei ae Raoiroi, kaon nanoia taan onimaki ao kaura ain am tangira inanoia...Kanakomaia am Tamnei ao ONIKA TARAAN aonteaba...